1. Ο αββάς Δανιήλ ο Φαρανίτης μας διηγήθηκε ότι «Έλεγε ο πνευματικός μας πατέρας αββάς Αρσένιος ότι υπήρχε ένας μοναχός στη Σκήτη, που στην πρακτική άσκηση ήταν μέγας, στην πίστη όμως αφελής και έπεφτε σε σφάλματα από απλοϊκότητα. Έλεγε λοιπόν· “Ο άρτος που κοινωνούμε δεν είναι πράγματι το σώμα του Χριστού, παρά ένα υποκατάστατο”.
Το άκουσαν δύο Γέροντες ότι έλεγε τούτα τα λόγια και επειδή ήξεραν ότι στην ασκητική ζωή του ήταν πραγματικά μέγας, σκέφτηκαν ότι τα λέει αυτά χωρίς κακία και με αφέλεια. Τον επισκέφτηκαν λοιπόν και του λένε· “Γέροντα, ακούσαμε για κάποιον λόγια απίστευτα, ότι δηλαδή ισχυρίζεται πως ο άρτος που κοινωνούμε δεν είναι πράγματι το σώμα του Χριστού, παρά είναι ένα υποκατάστατο”.
Τους απαντάει ο Γέροντας “Εγώ είμαι που τα λέω αυτά”.
Άρχισαν τότε να τον παρακαλούν λέγοντας· “Μην επιμένεις σ’ αυτήν την άποψη, Γέροντα, αλλά σε κείνα που μας παρέδωσε η καθολική Εκκλησία. Γιατί η πίστη μας είναι, ότι ο ίδιος ο άρτος είναι το σώμα του Χριστού και το ίδιο το ποτήριο είναι το αίμα του Χριστού, κυριολεκτικά και όχι μεταφορικά. Όπως κατά τη δημιουργία πήρε ο Θεός χώμα από τη γη κι έπλασε τον άνθρωπο κατ’ εικόνα του (Γεν. 1, 26-27· 2, 7· 9, 6) και κανένας δεν μπορεί να πει ότι δεν είναι εικόνα του, αν και ακατανόητο, έτσι και ο άρτος που είπε ότι είναι Σώμα μου, πιστεύουμε ακριβώς ότι κυριολεκτικά είναι το σώμα του Χριστού”.
Κι ο Γέροντας αποκρίθηκε· “Αν δεν πεισθώ πάνω στα πράγματα, δεν το παραδέχομαι”.
Κι εκείνοι του απάντησαν· “Ας παρακαλέσουμε τον Θεό την εβδομάδα ετούτη γι’ αυτό το μυστήριο και πιστεύουμε ότι ο Θεός θα μας αποκαλύψει την αλήθεια”.
Ο Γέροντας τότε δέχτηκε την πρόταση με χαρά και παρακαλούσε τον Θεό κι έλεγε· “Κύριε, εσύ το ξέρεις ότι δεν απιστώ από κακία, αλλά για να μην πλανηθώ μέσα στην άγνοια, Κύριε Ιησού Χριστέ, αποκάλυψε μου την αλήθεια”.
Παράλληλα οι Γέροντες αποσύρθηκαν στα κελλιά τους και παρακαλούσαν κι αυτοί τον Θεό κι έλεγαν· “Κύριε Ιησού Χριστέ, αποκάλυψε το μυστήριο αυτό στον Γέροντα, για να πιστέψει και να μην πάει χαμένος ο κόπος του”.
2. Κι ο Θεός τους άκουσε. Όταν συμπληρώθηκε η εβδομάδα, πήγαν την Κυριακή στην εκκλησία και στάθηκαν στο ίδιο μέρος οι τρεις τους μόνοι σ’ ένα ακουμπιστήρι. Στη μέση βρισκόταν ο Γέροντας. Τότε άνοιξε ο Θεός τα μάτια τους κι όταν πάνω στην άγια Τράπεζα τοποθετήθηκε ο άρτος, και στους τρεις, σ’ αυτούς μονάχα, τους φάνηκε σαν ένα παιδί. Και μόλις ο ιερέας άπλωσε το χέρι του να τεμαχίσει τον άρτο, ένας άγγελος Κυρίου κατέβηκε από τον ουρανό με ένα μαχαίρι και θυσίασε το παιδί και το αίμα του το άδειασε μέσα στο ποτήριο. Και καθώς ο ιερέας τεμάχιζε τον άρτο σε μικρά μέρη, κι ο άγγελος έκοβε μικρά τεμάχια από το παιδί.
Όταν πάλι προσήλθαν για να κοινωνήσουν από τ’ άχραντα μυστήρια, μονάχα στον Γέροντα προσφέρθηκε κρέας ματωμένο. Σαν το είδε εκείνος, τρόμαξε και φώναξε δυνατά· “Πιστεύω, Κύριε, ότι ο άρτος είναι το Σώμα σου και το ποτήριο είναι το Αίμα σου”. Τότε αμέσως το κρέας που κρατούσε έγινε άρτος σύμφωνα με το μυστήριο και μετέλαβε ευχαριστώντας τον Θεό.
Του λένε τότε οι Γέροντες· “Γνωρίζει ο Θεός την ανθρώπινη φύση ότι δεν αντέχει να φάει ωμό κρέας. Γι’ αυτό ακριβώς μετέβαλε το σώμα του σε άρτο και το αίμα του σε οίνο για όσους με πίστη τα δέχονται”.
Και ευχαρίστησαν τον Θεό για τον Γέροντα, που δεν επέτρεψε να πάνε χαμένοι οι κόποι του. Ύστερα οι τρεις τους με χαρά πήγαν στα κελλιά τους».
(Το κείμενο περιέχεται στα Αποφθέγματα [Δανιήλ 7], PG 65, 156C-160Α και στους σιναϊτικούς κώδικες 438, 448, 451. Ιστολόγιο «Ελληνική Πατρολογία», Το Γεροντικόν του Σινά, Αββάς Δανιήλ, Α΄)